Emeklilikte dikkat edilmesi gereken tarihler

Emeklilikte dikkat edilmesi gereken tarihler
Emekli kime denir?

5510 sayılı kanuna göre sigortalılık süresi ile Prim ödeme gün sayısını ve yaşla ilgili şartlarını yerine getirenlere Sosyal Güvenlik Kurumu tarafında maaş bağlanan kişilere emekli diyoruz.

Emeklilikte, çalışanların statülerine yani SSK'lı (4-a), Bağ-Kur'lu (4-b) veya devlet memuru (4-c) olmalarına göre farklılık arz etmektedir.

Emeklilikte her statünün belirli koşulları yerine getirmesi gerekmektedir.

Ayrıca, sigortalı kadın ile sigortalı erkek arasında da emeklilik koşullarının tamamlanması bakımında farklılık vardır.

Bu yazıda SSK'lı olarak yani 4-a sigortalı çalışanlar bakımından emeklilik koşullarını inceleyeceğiz.

Bir sigortalının emekli olabilmesi için dikkat edilmesi gereken üç önemli şartı yerine getirmek zorundadır.

1-Sigortalılık süresi

Sigortalılık süresi, sigortalının malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalılarına bağlı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarih ile tahsis (yapılması için yazılı istekte yani emeklilik) talebinde bulunduğu tarih, ölen sigortalılar için de ölüm tarihi arasında geçen süre dikkate alınmaktadır.

2- Prim Ödeme Gün Sayısı

Prim ödeme gün sayısı; malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalılarına tabi olarak geçen sürelere ait gün sayısını ifade etmektedir.

3-Yaş

Yaşlılık ve ölüm sigortalılarından aylık bağlanmasına ilişkin haklardan yararlanmak için gereken koşullardan biri de “yaş” olup, tahsis talep tarihinde aranan yaş şartı, tahsis talep tarihinden doğum tarihinin çıkartılması suretiyle tespit edilir.

BAZI TARİHLER ÇOK ETKİLİYOR:

1999 yılında emeklilik şartları yeniden düzenlendi ilk defa 8 Eylül 1999'dan sonra sigortalı olanlar için emeklilik yaşı kadınlarda 58, erkeklerde 60 olarak belirlendi.

Daha sonra Sosyal Güvenlik reformu kapsamında yeniden bir düzenleme yapıldı. 30.04.2008 tarihinden sonra ilk kez sigortalı olanlar için, kademeli bir şekilde emeklilik yaşı 2036 yılından sonra her yıl bir yaş artırılarak erkeklerde 2044 ve sonrasında kadın sigortalılarda da ise 2048 ve sonrasında emeklilik yaşı 65'e çıkarıldı.

Bununla birlikte emeklilik için prim ödeme sayısı da artırıldı. Yani, emekli olabilmek için yaş ve prim ödeme gün sayısı şartı zaman içerisinde yükselmiş oldu. Bu tarihlerden önce ve sonra sigortalılık girişi olanlar için emeklilik koşulları ciddi bir şekilde değiştiriyor. Örnek vermemiz gerekirse yani 9 Eylül 1999'da ilk kez sigortalı olan bir kişi emekli olabilmek için kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmak ve 7000 gün prim ödemek zorundadır. Buna karşılık 7 Eylül 1999'da ilk kez sigortalı olan kişi, kadın ise 56, erkek ise 58 yaşını doldurduğunda ve 5975 gün prim ödediğinde emekli olabiliyor. Bu nedenle işe girişlerin sosyal güvenlikte 1 günün bile çok önemi vardır. Böyle durumlarda 1 gün erken sigortalılık 2 yıllık erken emeklilik anlamına gelebilir.

18 yaş öncesi sigortalı çalışmanın ne gibi önemi var?

Sigortalı başlangıç yaşı tüm sigortalılar bakımında önemlidir. 18 yaş öncesi çalışmaların emekliliği nasıl etkilediği hep gündemde olmuştur. Bu çok önemli bir konudur. Bunu yeterince bilmeyenler emeklilik tarihi hesaplamalarında çok büyük yanlışlar yapmaktadırlar. Bu bakımdan dikkat etmemiz gereken tarih 1 Nisan 1981 tarihidir. Çünkü bu tarih öncesi ve sonrasına göre işlem yapmak gerekmektedir.

Bu tarihten itibaren, 18 yaşında uzun vadeli sigorta kollarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul ediliyor. Ancak bu tarihten önceki süreler için uzun vadeli sigortalı primleri, prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil ediliyor.

Bu ne anlama geliyor. Bunu biraz açmamız gerekirse sadece 18 yaşından önce ödenen primler işinize yarıyor ve bunlar toplam prim gününüze de ekleniyor. Sigortalılık süreniz ise her halükârda 18 yaşında başlıyor. Ancak emeklilikte geçiş sonrası yaş şartı yükseldiği için sigortalılık süresinin 18 yaşında sonra başlaması problem olmaktan çıktı. Yalnızca malullük ve ölüm aylıklarında bu sorun yaşanabiliyor.

Son yedi yıla dikkat:

Emeklilikte, aylığı bağlayıp ödeyecek kurumun ( 4-a, 4-b ve 4-c) belirlenmesinde sigortalıların emeklilik tarihinden geriye doğru prim veya kesenek ödenerek geçen son 7 yıllık fiili hizmet esas alınmaktadır. Bu kural sadece SSK'lı çalışanları değil, tüm çalışanları etkilemektedir.

Sigortalının son yedi yıllık fiili hizmet süresi içerisinde en fazla hangi statüde hizmeti varsa, yani sigortalının son yedi yıllık fiili hizmet süresinin yarısından bir gün fazla ise yani 1261 prim ödeme günü statüsünde hizmeti varsa, o statüde emekli olunuyor. Son 7 yıl hizmet süresi eşitse en son tabi olunan statüye göre emeklilik bağlanıyor.

1 Ekim 2008 tarihinden sonra bu kuralda değişiklik oldu. Buna göre, bu tarihten sonra ilk kez sigortalı olanlar için son yedi yıl sigorta primleri değil, çalışma hayatının tümümde ödenen sigorta primlerine bakılarak en fazla hangi statüye göre prim ödenmiş ise o statüye göre emeklilik şartları belirleniyor.

Doğruhaber Gazetesi

Hiç yorum yok

*Yorumlama Biçimi kısmından "Anonim"i seçerek kolayca yorum yapabilirsiniz.
*Küfür, hakaret vb. içeren yorumlar yayınlanmamaktadır.
*Yorumunuz editörlerimiz tarafından onaylandıktan sonra yayınlanacaktır...

Blogger tarafından desteklenmektedir.